Ggten yimeskaren (auteurs) n tsekla taqbaylit ur nettwassen ara. Ama zik, ama tura. Ur ttwassnen ara ɣas ayen xedmen d wayen d-ǧǧan yegla-d s umaynut. Wa, iban-d deg tallit ur yerǧi yiwen ; wa, ɣummen-t yineḍruyen n wakud-is ; wa, netta, yuɣ tasusmi, inermasen (récepteurs) ur nudan fell-as.
Yal ameskar, d mmi-s n tallit-ines, yal tameskart, d yelli-s n tallit-ines, yal yiwen deg-sen azal-is, ɣas ur t-twala tiṭ (acku deg waṭas n tegnatin, ur tnuda ad t-twali). Azal-nsen, meqqer ; tigawin-nsen, ɣur-sent azal ama deg umezruy ama deg yidles. Meεna, ur ttwassnen ara.
Tasekla taqbaylit, mačči kan d Yusef Uqasi, mačči kan d Si Muḥend, mačči kan d Lbacir Amellaḥ, mačči kan d imedyazen imensayen (traditionnels) ɣef xedmen tizrawin d yidlisen. Tasekla taqbaylit, diɣen, d Ubelḥiret, d yusef Ulefqi, d Rezqi Uḥewwac, d wid akk i tekbel tsusmi.
Tasekla taqbaylit, mačči kan d irgazen, mačči kan wid ideg terra tmetti tidet deg yinaw-nsen. Tasekla taqbaylit, diɣen, d tilawin-nni i tesgugem tmetti, ula d isem ur asent-tga ; yerna d nutenti i iεemren tudrin s tmucuha, ɣas ḥerren-tent kan d tama n ukanun… yerna d nutenti i imeslen, deg yal imir deg wass, isefra ɣas ttwaεzalen deg wakud d wadeg.
Tasekla taqbaylit, mačči kan d Muḥend U Yeḥya, mačči kan d Ayt Mengellat, mačči kan d Matub, mačči kan d wid/tid yuwin arrazen. Tasekla taqbaylit, diɣen, d Ameqqran At Yeḥya, d Belqasem At Mεemmer, d Yamina At Sεid, d Saεid Zanun, d Muḥend Ayt Iɣil, d Akli n Tmaziɣt, d Sεid At Mεemmer, d Akli Qbayli (Azwaw, akken i t-yebɣa netta), d Ḥmed Leḥlu, d Ɛli Makur, d Ḥlima Ayt Ɛli Tudert, d Rezqi Mekki, d S. Baya, d Ɛmer Uḥemza, d wiyeḍ-nni i teffer tsusmi…
Tasekla taqbaylit, mačči kan d idlisen n yimura imeqqranen, mačči kan d tizrawin n duktura, mačči kan d tislaḍ deg tesɣunin (n ASJP neɣ n tsudda nniḍen). Tasekla taqbaylit, diɣen, d tisɣunin n tdukliwin-nni i wumi d-ddurin tiɣemmaṛ, d Tisuraf, d cwiṭ-nni n Useqqif n Ṭṭmana deg Rivages, d Iles n Umaziɣ, d Iles Amaziɣ, d ABC amaziɣ d Tafukt d tesɣunin akk nniḍen, ɣas ur qqiment aṭas, acku, akken i meẓẓiyit i meqqer wazal-nsent.
Tasekla taqbaylit, mačči kan d timliliyin di tesdawiyin, mačči kan d tifaskiwin timeqqranin, mačči kan d arrazen. Tasekla taqbaylit, diɣen, d timesriyin n udlis (aseggas-agi, llant, qabel wissen), d tisgilin di tilibizyuwat d rradyuwat (ɣas imawlan-nsent εyan deg tazzla ɣer yistidyuten).
Tasekla taqbaylit, mačči kan d idlisen n Useqqamu (deg tsudda yellan, d netta i ixedmen nnig tiyeḍ), mačči kan d tifaskiwin deg yixxamen n yidles, mačči kan d azenzi s ubuddu deg SILA. Tasekla taqbaylit, diɣen, d idlisen n yiminigen, d idlisen i d-sufuɣen yimawlan-nses s yidrimen-nsen, d idlisen i d-sufuɣen yimazragen imeɣnasen, d idlisen-nni akk yettnaɣen d yiberdan akken ad awḍen ɣer yimeɣriyen.
Tasekla taqbaylit, diɣen, d kra n yisebtar deg yiɣmisen am Asalu, am Amaynut, am Le Pays/Tamurt, am Racines/Iẓuran, am l’Hebdo n Tmurt, am Tmaziɣt Tura, am Tangalt, tura…
Muḥend Akli Salḥi