“Ajajiḥ” d azwel i yefka Ccix Lyazid i wungal-is wis sin, yeffeɣ-d deg useggas n 2025 i ddemma n bab-is.  Ungal-a d tanagit ɣef tmeddurt taqbaylit n yiseggasen n 50 ɣer 70. D tuɣalin ɣer tedyanin yerba umezruy, ulac win i tent-id-yettadren, ma ulac ad d-tekfel tidet, tidet tesɛa ssuma, ssuma-s d idammen !

Agzul n wungal :
Ungal “Ajajiḥ” yettales-d tadyant n Meqqran, aɣrib i d-yuɣalen ɣer taddart-is, seld mi yuwet yiɣisi gar-as d tmeṭṭut-is Marie deg Fransa. Xas taddart tbeddel udem, mačči akken i tt-yeǧǧa, maca tger-as irebbi, yuɣal-it-id wul fell-as.
Taddart-nneɣ Iɣil-n-Umsed tɛawed akk udem, am win yelsan iceṭṭiḍen mačči d ayla-s! Akka i as-d-tban taddart i Meqqran mebɛid, neɣ ahat d leɛqel-is kan i d-yettarwen annect-a… Am win ikecmen di tagit, yerkeb tagut n usmekti. Sb. 9
Tuɣalin ɣer taddart tessekfel-d tiqdimin: temẓi, tagrawla, tuḥsifin gar twaculin, ttar… ula d adeddic n tayri, i qqden yiseggasen n lɣerba, indef-d i tikkelt nniḍen. Meqqran imekta-d tayri-s n temẓi Dahbiya tin ukkud isarem ad yesbedd yid-s axxam, maca teffeɣ-as targit mxalfa. Dehbiya fkan-tt i wayeḍ, yuɣ-itt Bu-Tmeẓẓuɣt, yerna d axsim n zik.
Gar tayri d usḥissef, yeɛweq amek ara yexdem. Yiwwas, yeɛna-tt ɣer yiɣẓer anda tessirid iceṭṭiḍen. Mlalent wallen, keflen-d waktayen, qqimen-d i tuzzmiwin.
Teǧǧiḍ-iyi tnac n ssna deg leɛmer-iw… rrebg i aɣ-icudden yeqqres acḥal aya…  Meqqran iwet ad tt-id-yeṭṭef, tezwi-as afus-is, yeɣleb-itt-id yimeṭṭi. Cwiyya kan slan i lheffa, ahat yella win i d-yejban. Dehbiya tkemmel abrid-is ɣer yiɣẓer akken ad tessired iceṭṭiḍen-is. sb. 94
Seg: Meqran d Dehbiya, ɣer baba-s Ɛmer, yemma-s Taseɛdit, ameddakel-is Areẓqi d wiyiḍ.  Ungal “Ajajiḥ” yessekfel-d tadyant n yal yiwen seg-sen deg yirebbi n tegrawla n 54, d tasawent. Yal tadyant d inigi ɣef umezruy d wayen i rban leqrun acḥal aya.

Tasiwelt
Ayen i d-yufraren deg wungal-a d tasiwelt swayes tbedd teqsiṭ. Tidyanin ur mseḍfarent ara deg wakud amzun d asaru, maca tettruḥu tettuɣal gar yimir ideg ḍrant tigawin akked yizri. Anallas yettales-d tidyanin akken i tent-id-yuwi wakud,  syin yettuɣal ɣer deffir (Flashback), yessekfal-d tidyanin i d-yeǧǧan later deg umezruy n tmurt am tegrawla n 54, tadyant n Cap-Sigli, tanekkra n FFS deg 63, tamsalt n lbumbat n 76…
Ayen isenguclen Taseɛdit d tadyant-nni n ukabar n Tirni n Yiɣallen n Yinemlayen FFS, tḥuss-as nezzeh. Temmug am tderɣalt, yiwet n tiṭ teqmec imi yemmut Lbacir, tis snat tkemmel imi uwin Meqqran. Sb. 191
Tutlayt d uɣanib
Ayen yerzan tutlayt, ameskar imsel-d ungal-is s teqbaylit timserreḥt ara yegzu yal imeɣri.  D tagnit, isekfel-d aṭas n yismidgen (ismawen n yimukan) i yellan deg taddart n Yiɣil-n-Umsed : Aslaḍ, Taxerrubt, Xinnuc, Taẓrut Uqačči, Asqif n Ccix, Tala n Lejdid, Tiwririn… Ula d aɣanib, ur ixus ara, ladɣa asemres n kra n tenfaliyin tukrifin (expressions figéees) akked d kra n tunuɣin n tesnukyest, d ayen i as-yernan sser i wungal.
Ihi i win iran ad icax deg ujajiḥ i yeččan Meqqran d Dehbiya, iɣer ungal-a.

Larbi YAHIOUN